بسم الله الرحمن الرحیم

حدیث دیگری از فضائل شیعیان اهل بیت که به سرقت رفته !!!

آیا پیامبر چنین فرموده اند ؟ هرکس که مرا به خروج ماه صفر بشارت دهد بهشت را به او بشارت می دهم .

از این پس موضوعی به موضوعات این سایت اضافه می شود به نام : نقد و بررسی مشهورات

اولین مطلبی که در این موضوع می خواهم بنگارم موضوعی است که با این ایام هم مناسبت دارد .

معمولا در اواخر ماه صفر الخیر بسیاری از افراد نقل می کنند که پیامبر صلی الله علیه و آله فرموده اند : هر کس که مرا به خروج ماه صفر بشارت دهد ، بهشت را به او بشارت می دهم !

در این نگاشته ی مختصر می خواهیم بررسی کنیم که آیا این مطلب صحت دارد یا خیر ؟

اصل این حدیث در کتاب علل الشرایع نقل شده و غالب منابع دیگر نیز این حدیث را از این کتاب نقل کرده اند ، اما با آنچه که در بین مردم مشهور است تفاوتهای مهمی دارد :

باب العلة التی من أجلها قال رسول الله ص من‏ بشرنی‏ بخروج آذار فله الجنة

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَحْمَدَ السِّنَانِیُّ وَ أَحْمَدُ بْنُ الْحَسَنِ الْقَطَّانُ وَ الْحُسَیْنُ بْنُ‏ إِبْرَاهِیمَ بْنِ أَحْمَدَ بْنِ هِشَامٍ الْمُؤَدِّبُ وَ عَلِیُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الوَرَّاقُ وَ عَلِیُّ بْنُ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ الدَّقَّاقُ رَضِیَ اللَّهُ عَنْهُمْ قَالُوا حَدَّثَنَا أَبُو الْعَبَّاسِ أَحْمَدُ بْنُ یَحْیَى بْنِ زَکَرِیَّا الْقَطَّانُ قَالَ حَدَّثَنَا بَکْرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ حَبِیبٍ عَنْ تَمِیمِ بْنِ بُهْلُولٍ عَنْ أَبِیهِ عَنْ أَبِی الْحَسَنِ الْعَبْدِیِّ عَنْ سُلَیْمَانَ بْنِ مِهْرَانَ عَنْ سَعِیدِ بْنِ جُبَیْرٍ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ‏ کَانَ النَّبِیُّ ص ذَاتَ یَوْمٍ فِی مَسْجِدِ قُبَا وَ عِنْدَهُ نَفَرٌ مِنْ أَصْحَابِهِ فَقَالَ أَوَّلُ مَنْ یَدْخُلُ عَلَیْکُمُ السَّاعَةَ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ فَلَمَّا سَمِعُوا ذَلِکَ قَامَ نَفَرٌ مِنْهُمْ فَخَرَجُوا وَ کُلُّ وَاحِدٍ مِنْهُمْ یُحِبُّ أَنْ یَعُودَ لِیَکُونَ هُوَ أَوَّلَ دَاخِلٍ فَیَسْتَوْجِبَ الْجَنَّةَ فَعَلِمَ النَّبِیُّ ص ذَلِکَ مِنْهُمْ فَقَالَ لِمَنْ بَقِیَ عِنْدَهُ مِنْ أَصْحَابِهِ سَیَدْخُلُ عَلَیْکُمْ جَمَاعَةٌ یَسْتَبِقُونَ فَمَنْ بَشَّرَنِی بِخُرُوجِ آذَارَ فَلَهُ الْجَنَّةُ فَعَادَ الْقَوْمُ وَ دَخَلُوا وَ مَعَهُمْ أَبُو ذَرٍّ رَحِمَهُ اللَّهُ فَقَالَ لَهُمْ فِی أَیِّ شَهْرٍ نَحْنُ مِنَ الشُّهُورِ الرُّومِیَّة فَقَالَ أَبُو ذَرٍّ قَدْ خَرَجَ آذَارَ یَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ ص قَدْ عَلِمْتُ ذَلِکَ یَا أَبَا ذَرٍّ وَ لَکِنْ أَحْبَبْتُ أَنْ یَعْلَمَ قَوْمِی أَنَّکَ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ وَ کَیْفَ لَا تَکُونُ کَذَلِکَ وَ أَنْتَ الْمَطْرُودُ مِنْ حَرَمِی بَعْدِی لِمَحَبَّتِکَ لِأَهْلِ بَیْتِی فَتَعِیشُ وَحْدَکَ وَ تَمُوتُ وَحْدَکَ وَ یَسْعَدُ بِکَ قَوْمٌ یَتَوَلَّوْنَ تَجْهِیزَکَ وَ دَفْنَکَ أُولَئِکَ رُفَقَائِی فِی الْجَنَّةِ الْخُلْدِ الَّتِی وُعِدَ الْمُتَّقُون‏ . 

 خلاصه ترجمه آن چنین است که : روزی پیامبر بزرگوار اسلام در مسجد نشسته بودند و فرمودند اولین کسی که هم اکنون وارد مسجد شود ، مردی از اهل بهشت است ، برخی از اصحاب با شنیدن این سخن از مسجد خارج شدند تا سپس بازگردند و مصداق سخن شوند ، پیامبر نیز که این را فهمیدند ، شرط دیگری بر آن اضافه کردند ( آن عده از اصحاب خارج شده و آن شرط را نشنیدند ) و فرمودند : جماعتی وارد می شوند و  کسی که وارد شود و مرا به خروج ماه اذار بشارت دهد او مردی از اهل بهشت است ! جماعتی داخل شدند و ابوذر رحمة الله علیه هم میان آنان بود ، پیامبر به آنان فرمودند الان در کدام ماه رومی هستیم ؟ ابوذر فرمود : ای رسول خدا ماه اذار تمام شد !! پیامبر فرمودند : ای ابوذر خودم این را می دانستم اما دوست داشتم که این قوم بدانند که تو مردی از اهل بهشت هستی و چگونه این چنین نباشی در حالی که بعد از من تو را از این شهر تبعید خواهند کرد چرا که تو دوست دار اهل بیت من هستی و به تنهایی زندگی خواهی کرد و تنها هم خواهی مرد و جماعتی کفن و دفن تو را انجام خواهند داد که آنان رفیقان من در بهشت خواهند بود بهشتی که به متقین وعده داده شده !

علل الشرایع / ۱ / ۱۷۵

خب اما نکاتی که درباره این حدیث باید بدانیم :

۱ – اولا این حدیث از نظر سندی مشکلی ندارد و علمای شیعه این حدیث را قبول دارند .

۱ – در این حدیث هیچ اشاره ای به ماه صفر نشده بلکه در تمام احادیث مشابه فقط ماه ازار آمده که ماه ازار هم از ماه های رومی است و با ماه های قمری سنخیت زمانی ندارد ، ممکن است اتفاقا در آن سال ماه ازار و صفر منطبق بر هم شده باشند .

۲ – اذار ماهی است که قبل از نیسان و بعد از شباط است و تقریبا برابر با فروردین است .

۳ – فقط در یک نقل از این روایت در کتاب (( الرواشح السماویة فی شرح احادیث الامامیة )) به جای ازار ، صفر آمده ، که برای آن سندی ذکر نشده !

۴ – با اندک دقتی در حدیث در می یابیم که موضوع این حدیث اصلا بشارت به خروج ماه نیست و فرقی نمی کند که صفر باشد یا اذار ! بلکه این حدیث هم یکی دیگر از احادیث فضائل شیعیان اهل بیت علیهم السلام است که اتفاقا در خود متن حدیث هم پیامبر بزرگوار به صراحت بیان فرموده اند : که ای ابوذر هدف من از این پرسش فقط این بود که مردم بدانند که تو اهل بهشت هستی . . . چرا که تو از دوستداران اهل بیت من هستی !! پس اصلا بحث از خروج ماه و وارد شدن بر  پیامبر نیست و اینان ملاک نیستند و ملاک محبت اهل بیت علیهم السلام است و بس !

۵ – از آنجا که این حدیث ، شامل فضائل اهل بیت و شیعیان اهل بیت علیهم السلام است ، عالمان اهل سنت طبق معمول دست به شیطنت زده و با آن به مخالف پرداخته اند و گفت اند : لا اصل له !!!
احمد بن حنبل این حدیث را جزء چهار حدیثی می داند که در بین مردم شائع هستند اما سند ندارند ! (( طبقات الشافعیة الکبری / عبدالوهاب ابن علی سبکی / ۱۵۱ )) .
ابن جوزی در کتاب الموضوعات خود درباره این حدیث چنین نوشته :ویذکر أن رسول الله صلى الله علیه وسلم قال : ” من بشرنی بخروج أذار بشرته بالجنة ” قال أحمد بن حنبل : لا أصل لهذا . (( الموضوعات / ابن الجوزی ۲ / ۷۴ ))

این حدیث صراحت به فضائل اهل بیت علیهم السلام و فضائل شیعیان ایشان دارد ، و اگر این را برای ابوذر بپذیرند ، مخالفت او با عثمان را چه کنند ؟ سخنان صریح او علیه عثمان را چه کنند ؟ تبعید او توسط عثمان را چه کنند ؟ درگیری های او با معاویه را چه کنند ؟

نقل این مطلب فقط با ذکر منبع جائز می باشد .

http://shia24.com/%D8%B5%D8%AD%DB%8C%D8%AD-%D9%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%D9%87%D8%B1%DA%A9%D8%B3-%DA%A9%D9%87-%D9%85%D8%B1%D8%A7-%D8%A8%D9%87-%D8%AE%D8%B1%D9%88%D8%AC-%D9%85%D8%A7%D9%87-%D8%B5%D9%81%D8%B1-%D8%A8%D8%B4/